Con đường du học

Cập nhật ngày 18/01/2010, 09:37 PM

VA - Du học có lẽ là một đề tài được khá nhiều bạn trẻ và các bậc phụ huynh quan tâm. Không ít người cật lực “cày cuốc” để có thể cho con đi du học. Ở đây tôi tạm không so sánh chất lượng học trong nước và nước ngoài mà chỉa sẻ một chút kinh nghiệm của mình

   »  Cua-rơ Việt Nam ngất xỉu khi về đích
   »  Ngày 15/11: Ngân Thương - Hà Thanh giúp VN có 44 HCV
   »  Chuyên gia sai lầm, xe đạp Việt Nam mất vàng đau đớn
   »  U23 Việt Nam ‘không ngán’ chủ nhà Indonesia

1. Học giỏi các môn tự nhiên (Toán, Lý, Hóa, Sinh)

Tôi không có ý nói học giỏi các môn xã hội thì không xin được học bổng, nhưng phải thừa nhận là cơ hội ít hơn nhiều so với các môn tự nhiên, thật đấy. Với phương pháp giáo dục và chương trình học của Việt Nam, học sinh tốt nghiệp PTTH có phần thất thế về các môn xã hội so với các nước có nền giáo dục tiên tiến, nhất là khả năng phân tích, biện luận, bày tỏ quan điểm… Hơn nữa, các suất học bổng cho những ngành kinh tế, xã hội cũng ít hơn. Nên nhớ rằng khi tìm học bổng du học, chúng ta phải cạnh tranh với rất nhiều học sinh trên thế giới, đặc biệt là đối với các trường được xếp hạng cao. Về các môn tự nhiên thì ít phải lăn tăn hơn: học sinh VN rất giỏi (tôi hồi mới sang vẫn giảng toán cho các bác lớp trên ), tiếng Anh dùng trong các môn này không nhiều, suất học bổng các ngành khoa học kỹ thuật cũng nhiều hơn. Tóm lại, khả năng dành học bổng bên KHTN cao hơn rất nhiều so với KHXH.

2. Học giỏi tiếng Anh

Tiếng Anh ở đây là academic English, cụ thể khi còn là học sinh, bạn chú tâm luyện Toefl (nếu muốn du học Mỹ) hoặc IELTS (nếu muốn du học Anh, Úc và một số nước châu Âu). Tôi không rõ các nước khác thế nào, nhưng ở Anh thường đòi hỏi IELTS 7.0 điểm trở lên, các ngành kỹ thuật có thể thấp hơn một chút, khoảng 6.5 điểm. Nói chung, bạn cứ cố luyện để đạt mức 7.5 là yên tâm.

Một điểm lưu ý là ở các trường VN, ngữ pháp tiếng Anh thường được dạy rất kỹ, trong khi đó để đi du học thì yếu tố này không quan trọng lắm. Bạn phải rèn luyện các kỹ năng nghe nói đọc viết, vì các bài thi đòi hỏi kỹ năng viết luận và đọc hiểu, còn cuộc phỏng vấn nhận học lại đòi hỏi kỹ năng nghe nói, chưa kể một yếu tố các cũng rất quan trọng: phong thái trong phỏng vấn (chủ động, tự tin, rõ ràng và logic).

3. Trau dồi kỹ năng viết luận

Để nhận học bổng du học, bạn phải viết 1 hoặc 2 bài luận (tùy trường) nói lý do tại sao lại chọn ngành học này, trường này, nước này cũng như kế hoạch học tập nếu được nhận vào trường. Điểm yếu của các học sinh VN là rất ngại bày tỏ chính kiến, hay viết chung chung, kế hoạch cũng mơ hồ, thiếu hoài bão và thiếu thực tế. Hơn nữa, tiếng Anh chưa tốt cũng hạn chế khả năng viết luận rất nhiều. Vì vậy, nên tập viết luận từ khi vào cấp III, tốt hơn hết là tìm một người nước ngoài hoặc thầy tiếng Anh giỏi để thực hành viết luận: mình viết và đưa thầy sửa, góp ý. Đọc thêm cách viết luận và nêu chính kiến của thanh niên Âu Mỹ.

Nhiều người cho rằng những ai giỏi tự nhiên thường viết kém, nhưng nếu để ý, các bạn sẽ thấy du học sinh thường có khả năng viết lách rất tốt (dù họ là dân kỹ thuật chăng nữa), đơn giản là môi trường học đã rèn luyện cho họ kỹ năng như vậy.

4. Thi SAT

SAT (School Attitude Test) là kỳ thi của Mỹ dùng để kiểm tra chất lượng đầu vào đại học. Nó khác với kỳ thi tuyển sinh đại học (vốn không có ở Mỹ) là thí sinh toàn cầu từ 13 tuổi trở lên đều có thể dự thi, thi bao nhiêu lần cũng được, và kết quả có giá trị trong 5 năm. SAT được tổ chức ở nhiều nước (trong đó có VN). Thời tôi học phổ thông thì SAT chưa có ở VN.

SAT có 2 cấp: SAT I (Reasoning Test) và SAT II (Subject Test). Để xin học bổng thì hầu như bạn phải có SAT II.

SAT I gồm 3 môn: Math, Critical Reading và Writing. Toán của SAT I phải nói là dễ nên bạn chỉ cần học chương trình cấp III cho tử tế và đừng ẩu là dành điểm cao ngon ơ. Khó nhất đối với học sinh Việt là môn đọc và viết do vốn từ ít và thói quen viết thiếu logic, lại rườm rà không cần thiết. Đối với 2 môn này, bạn cần nhớ: trau dồi vốn từ vựng và khả năng phán đoán; tập lập dàn bài chặt chẽ, viết đơn giản nhưng nêu bật được các luận điểm chính.

Kỳ thi SAT II là 3 môn tự chọn. Nếu bạn giỏi tự nhiên thì đây là một lợi thế, vì các môn như toán, lý, hóa, sinh luôn là thế mạnh của học sinh nước ta so với tụi Tây, và bạn hoàn toàn có thể chọn những môn này để thi, tất nhiên cũng phải phù hợp với trường mà bạn xin học bổng. Các môn xã hội như văn học, lịch sử (Mỹ và thế giới), ngoại ngữ rất chua.

Trước đây, SAT chỉ có giá trị đối với các trường đại học Mỹ. Ngày nay, nhiều trường ở châu Âu (Anh, Pháp, Đức, Hà Lan...), châu Á - Thái Bình Dương (Úc, Nhật, Singapore, Thái...) cũng chấp nhận SAT. Tuy nhiên, ở các nước khác thì SAT chỉ có tính chất tham khảo, nhất là khi bạn không có bằng phổ thông quốc tế, còn ở Mỹ là bắt buộc.

5. Xây dựng các mối quan hệ

Khả năng nhận học bổng sẽ rất cao nếu bạn có thư giới thiệu của một nhân vật uy tín. Vì vậy, hãy tìm cách thể hiện năng lực và xây dựng các mối quan hệ. Học sinh VN nhiều bạn học rất giỏi nhưng kém khâu này nên bỏ lỡ nhiều cơ hội. Bố mẹ cũng nên tích cực hỗ trợ con trong việc này nếu có mối quan hệ tốt với các giảng viên nước ngoài.

Nếu học tiếng Anh ở British Council, hãy cố tận dụng cơ hội này để xây dựng mối quan hệ tốt với các giáo viên cũng như các nhân vật uy tín có tiếng nói trọng lượng trong thư giới thiệu cho bạn. Tôi đánh giá cao Hội đồng Anh ở chỗ ngoài chất lượng đào tạo thì đây còn là cái nôi giới thiệu học bổng du học.

(còn tiếp)